الشيخ عباس القمي

451

الفوائد الرضوية في أحوال علماء المذهب الجعفرية ( فارسى )

براى حضرت به صورت نثيله « 1 » ( بثينه ض لا ) كه زن خوش‌صورت معروفى بود نقل كرده و بعد از ذكر چند شعر كه در مذمت دنياست در آن خبر گفته كه : « ما ذكر كرديم اين ابيات و امثال او را در أنوار العقول من أشعار وصى الرسول عليهما السّلام « 2 » . و علّامهء مجلسى رحمه اللّه در اول بحار الأنوار فرموده : كتاب ديوان ، انتسابش به آن جناب مشهور است و بسيارى از اشعار مذكور در او مروى است در ساير كتب ، و مشكل است حكم به صحت جميع آن و مستفاد مىشود از معالم ابن شهرآشوب كه آن تأليف على بن احمد اديب نيشابورى است از علماى ما و نجاشى شمرده از كتب عبد العزيز بن يحيى الجلودي كتاب شعر على عليه السّلام . انتهى « 3 » . و تلميذ فاضل ايشان ميرزا عبد اللّه در رياض العلماء احتمال بودن از جلودى را تضعيف كرده كه ما ديديم در نسخى از ديوان كه از شيخ مفيد و سيد مرتضى بلكه متأخر از ايشان نقل كرده و جلودى مدت‌ها پيش از ايشان بوده ، پس بايد تأليف نيشابورى باشد « 4 » و لكن در باب « القاب » ترجيح داده كه از كيدرى باشد به جهت آن‌كه بعض اسانيد او در طبقهء كيدرى است و تا حال نسخه‌اى مشتمل بر ذكر اسانيد به نظر نرسيده اگرچه بعضى نقل كردند كه ديدند و در جمله از نسخ موجوده از مطبوع مصر و غيره و آخر فتن بحار و در بعضى مواضع ، از شيخ طوسى و شيخ طبرسى و ابو الفضل شيبانى نقل كرده ، و از على بن احمد واحدى . و وفات او در سنهء 468 است و ابن شهرآشوب در مناقب گاهى از سلوة الشيعه فنجكردى نقل مىكند ، از آن‌جمله اين رباعى است در باب تواضع : ودع التجبّر و التكبّر يا أخي * إنّ التكبر للعبيد و بيل و اجعل فؤادك للتواضع منزلا * إنّ التواضع بالشريف جميل

--> ( 1 ) . در كلمه طيبه « مثيله » است ( 2 ) . ديوانى است از شعرهاى منسوب به امام كه در آن ، شعرها به ترتيب الفبايى قافيه‌ها گرد شده است . ديوان امام على عليه السّلام تصحيح دكتر امامى ، ص 13 ( 3 ) . بحار الأنوار ، ج 1 ، ص 42 ( 4 ) . رياض العلماء ، ج 3 ، ص 353